Ispravljena ljudska nepravda

Nedavnom odlukom Okružnog suda u Beogradu o usvajanju zahteva za rehabilitaciju Gligorija Božovića ispravljena je jedna velika ljudska i istorijska nepravda. Usvajanjem ovog zahteva koji je inače podnet od strane Božovićeve porodice poništena je presuda Vojnog suda Komande grada Beograda od 29. decembra 1944, a kojom se Gligorije Božović smatra rehabilitovanim i-neosuđivanim licem. Kako stoji u obrazloženju oslobađajućeg rešenja, Božovićev sin kao podnosilac zahteva je naveo da je njegov otac bio zadnji kolašinski knez i predvodnik svoga naroda za vreme balkanskih ratova, da je potekao iz velike srpske porodice sa tradicijom iz junačke pesme.

Školovao se u Skoplju, Carigradu, Moskvi, a početkom dvadesetog veka završio teološke studije. Bio je profesor Bogoslovije u Prizrenu, predsednik opštine u Prizrenu, zatim predratni poslanik u Skupštini i državni radnik u krajevima koji su se oslobađali od Turske. Bavio se književnošću i putopisima , bio je dopisnik Politike. Objavio je četrnaest knjiga pripovedaka i putopisa. Uoči Drugog svetskog rata bio je poznato ime u književnim krugovima i predsednik PEN kluba u Beogradu. Za vreme Drugog svetskog rata boravio je kod svog prijatelja u Pljevljima. Po dolasku u Beograd, krajem 1944. godine uhapšen je i streljan početkom 1945. godine u Jajincima. „Predratni demokrata je pogubljen zbog izrečene najteže kazne ni kriv ni dužan, oduzeta su mu sva dela, proglašen je kao izdajnik i celu porodicu mu je godinama nadgledala bivša OZNA. NJegova dela i pripovetke su ostale nepoznate generacijama, a pre desetak godina po odobrenju njegovog sina Bratorada i uz pomoć Gojka Tešića izdala tri knjige pripovedaka“, stoji između ostalog u obrazloženju rešenja o Božovićevoj rehabilitaciji.

Iz iskaza Jovana Ristića, Bogdana Gajića, Miladina Raspopovića, saslušanih u svojstvu svedoka, a potkrepljenim navodima predlagača, koje je sud prihvatio kao „kategorične, logične i ubedljive i u skladu sa citiranim dokazima, sud je utvrdio da je Božović Gligorije bio jedan veliki humanista koji je na prostorima sukoba raznih vera pokušao da zbliži različite vere i narodnosti muslimane, Albance, pa i Bugare.

Autor:

Mila Milosavljević