Prva jednotomna "Istorija privatnog života u Srba"

Knjiga od blizu 700 strana je kruna pionirskog projekta koji je "Klio" započeo 2000. godine sa ciljem da obogati srpsku kulturu, a pre svega istoriografsku literaturu, prevodom prve svetske sinteze "Istorija privatnog života" u pet tomova, koje su priredili čuveni francuski istoričari Filip Arijes i Žorž Dibi.

Ovo je bio prvi pokušaj da se tokom 20 vekova istorije čovečanstva prati svakodnevni život.

Pojava ove, danas nezaobilazne, sinteze inspirisala je izdavača Zorana Hamovića da sa ekipom srpskih naučnika formira uređivački odbor koji je tokom nekoliko godina pripremio četiri knjige u seriji "Privatni život na tlu srpskih zemalja".

Priloge su napisali mnogobrojni domaći stručnjaci iz oblasti istoriografije, etnologije, arheologije i istorije umetnosti.

Ponikla na istraživanjima za ovu sintezu, pojavila se autorska studija Miroslava Timotijevića "Istorija moderne privatnosti".

Novom "Istorijom privatnog života u Srba" zaokružuje se tema "privatnog" i "javnog" na ovim podnebljima od srednjeg veka do savremenog doba, a autori su arheolog dr Marko Popović, istoričar umetnosti prof. dr Miroslav Timotijević i istoričar prof. dr Milan Ristović.

Urednica najpopularnije i najpoznatije edicije "Polis" prof. dr Smilja Marjanović- Dušanić objasnila je da se izbor autora za ovu novu sintezu sam nametnuo, jer su oni bili urednici tri od četiri toma one prethodne, a pripadaju onoj grupi stručnjaka čija su interesovanja mnogo šira od onih vezanih za njihovu primarnu struku.

Ona smatra da je ova jednotomna knjiga privatnog života kod Srba nije tek sažetak prethodne četiri, već profilisanija verzija pisana sa novim konceptom da bude autorska sinteza, rađena na osnovu najnovijih istraživanja za koja se nije znalo kada je pisana prethodna. Kao primer je navela nov i bogatiji odeljak posvećen urbanoj kulturi u srednjem veku.

Autor trećeg dela "Od tradicije ka modernosti" Ristović objasnio je da je odredio da to bude period od Berlinskog kongresa (1878), jer su granice između svakog od tri dela veoma uslovne.

Takođe, on je skrenuo pažnju da je kao krajnji datum odredio 1990, jer poslednjih 20 godina tek treba da obrade sociolozi, psiholozi, politikolozi, pa tek onda dolaze na red istoričari, ali je neke fenomene (izbeglištvo, migracije, uticaj novih tehnologija) pratio do danas, jer su doneli velike promene i to nije moglo da se izbegne.

Opisujući rad tročlanog tima, Timotijević je naglasio da im je prvobitni plan bio uglavnom sažmu ono što već postoji u prvoj tetralogiji, ali da se ubrzo pokazalo da je svako na svoj način stvarao lične sinteze kojima je zajedničko da su dočaravale evoluciju stvaranja identiteta pod uticajem različitih okolnosti.

Marjanović-Dušanić je najavila da se na pisani deo projekata o privatnim životima kod Srba nadovezuje Istorijski muzej Srbije, koji priprema veliku izložbu na istu temu, a državna televizija priprema tv seriju koja bi imala četiri celine - svaka sa šest epizoda i koja bi pratila srednji vek, period pod osmanlijama, početak Novog doba i vreme modernizacije.